گزارش سفریک روزه به کویر ورزنه

ورزنه :  شهری تاریخی است مرکزبخش بن‌رود شهرستان اصفهان استان اصفهان در مرکز ایران است .حدود ۱٧ هزار نفر برآورد ۱۳۹۵حدود) در نزدیکی تالاب بین‌المللی گاوخونی واقع شده‌است؛ و تنها شهر ایرانی است که زنان آن به‌طور سنتی چادر سفید بر سر می‌کنند. این منطقه بزررگترین کشت پنبه را داشته است . رود خانه زاینده رود از وسط این شهرستان عبور کرده و به تالاب گاوخونی میریزد . م با خشک شدن زاینده رود کشاورزی این منطقه دچار بحران شده .

گاوچاه : سنت روزهای قدیم ورزنه است که ۵۰سال پیش با روی کار آمدن موتورهای آبکش به اتمام خود رسید و امروز با ذوق و هنر کشاورز ورزنه ای احیا شد. در 10 کیلومتری جنوب ورزنه قرار دارد که از طریق آبیاری سنتی مزارع توسط نیروی گاو نر آب را از دل زمین بیرون کشیده و مزارع را آبیاری می کنند (توضیحی مختصر ؛ طنابی رابه گردن یک گاو قوی هیکل بسته و سر دیگر طناب به یک دلو بزرگ میبندند و سپس وسط طناب را به یگ گرداننده گرد (قرقره مانند )  چوبی متصل کرده و با راندن گاو به طرف شیبی ملایم به اندازه عمق چاه  آب را از چاه بیرون کشیده و به طرف مزارع هدایت میکنند .

 آسیاب شتر ورزنه : با قدمتی بیش از ۳۰۰سال از دوره صفویه در نوع خود بی نظیر است.به گزارش صداوسیما؛ در اقلیم های کویری نیز به دلیل کمبود آب، آسیاب ها بر روی قنات ها ساخته می شد تا به این وسیله از آب موجود در قنات برای آسیاب کردن استفاده شود اما در منطقه ای همچون ورزنه در استان اصفهان که دارای اقلیمی خشک است از روش دیگری استفاده می شده که به آسیاب شتر معروف است.اسکلت این آسیاب، همه از چوب گیاه عناب است که با یک دور چرخاندن محور بزرگ توسط شتر، شش دور محور وسطی آسیاب و در نهایت ۳۶دور سنگ آسیاب چرخانده می شود و روزانه در حدود ۵ساعت کار، آسیاب کردن انجام می گیرد و ۳۰۰کیلو معادل ۵۰من آرد تولید می شود.آسیاب شتر ورزنه تنها مورد فعال در نوع خود در سراسر ایران است، و در کنار آن انواع و اقسام ابزارهای کهن زراعت و زندگی قدیم مردم ورزنه همچون انواع هاون، دلو آبکشی، خمره گِلی، صندوقچه، کوزه، خورجین، بیل، خیش چوبی، تخته “چوم” (خرد کننده گندم) گرد آوری و در معرض دید مردم گذاشته شده است. آقای محمدی مدیر و مرمت گر این بنای تاریخی با یادآوری اینکه در طول قرن‌ها به دلیل نبودن نیروی برق به این روش غلات آسیاب می‌شد، ‌ادامه‌داد: حدود چهار یا پنج آسیاب شتر در ورزنه وجود داشت که به مرور زمان تخریب شده‌اند .

 قلعه قورتان : قلعه قورتان مربوط به دوره ساسانیان ۴۲۱ - ۴۳۹ میلادی است و در شهرستان اصفهان، بخش بن رود، دهستانگاوخونی، در امتداد جاده روستای قورتان واقع شده و این اثر در تاریخ ۷ خرداد ۱۳۸۷ با شمارهٔ ثبت ۲۲۹۳۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است .

گزارش برنامه : روز جمعه 7 دی ماه 97 همراه با تعدادی از همنوردان موفق شدیم به منطقه ورزنه اصفهان سفر کرده و ضمن بازدید از روستا و قله قورتان جازبه گردشگری گاوچاه ؛ آسیاب شتر و سیری در رمل های حاشیه مرزنه روز بسیار خوبی را سپری کنیم . جای همه همنوردان خالی بود .

نمایی زیبا از رمل های منطقه 

برای مشاهده بقیه عکسها ادامه مطلب را کلیک کنید  

پیمایش حاشیه زاینده رود

مارکده :  از ترکیب دو کلمه فارسی " ما ر " و "  کده "،  "مار" جانور خزنده و "کده" به معنی خانه می باشد . و در قدیم مارکنده بوده که با گذشت  زمان به مارکده تبدیل شده است .  مارکنده به معنی روستای مار است ) در مسیر رودخانه ای زاینده رود به طرف اصفهان که از کوه های زرد کوه بختیاری سر چشمه گرفته وآب چشمه های دیمه و لنگان و چشمه های متعدد کوچک دیگری که به آن اضافه می شود مناظر زیبای شگرفی بوجود می آورد . این رود خانه از بلندای زاگرس سرچشمه گرفته وپس از عبور از مناطق مختلف و حیاط بخشیدن به طبیعت در انتها خود را به حاشیه کویر رسانده  و درتالاب گاوخونی ناپدید میشود ودر نقطه ای دیگر از تالاب سر بیرون  زده و جلوه ای دیگر را به نمایش میگذارد  ودر این راستا پرندگان مهاجر را به سوی خود فرا می خواند .حکایتی است سفر دور داز رود خانه ها از شروع تا پایان .تصاویر زیر مربوط است به قسمت کوچکی از حاشیه زاینده رود در منطقه زیبای مارکده .

گزارش برنامه : روز جمعه 16 آذر مان 97 برنامه یک روزه با همنوردان قدیمی و جدید در کنار رودخانه زاینده رود در منطقه مارکده روزی پر نشاط و بیاد ماندنی را در دفتر خاطرات کوهنوردی مان رقم زدیم. ( قابل توجه این که رود خانه زاینده رود تا نزدیکی های باغ بهادران بشتر آب ندارد و به تدریج آب کم و کمتر میشود و به اصفهان نمیرسد ) در مسیر رودخانه زاینده رود نیمه جان حضور پرندگان مهاجر مایع دلگرمی بود و درختانی که برگ ریزان سر به آسمان کشیده بودند و منتظر لطف آسمان بودند جلوه خاصی داشت . در این منطقه هنوز حس غریب زندگی و زنده ماندن طبیعت موج میزد . و ناگوار این که چه مقدار پمپ های آبی که بر سر این رودخانه نیمه جان نصب شده بود و خدا داند باغ ها و ویلا های چه کسانی را ......

و چه غمناک روستاییان منطقه که کشاورزیشان دست خوش عدم مدیریت اب شده است ....

 با آرزوی دیدن دوباره زاینده رود زنده  "رررررررووووودددد" پر آب

نمایی از زاینده رود در منطقه مارکده 

برای مشاهده بقیه عکسها ادامه مطلب را کلیک کنید 

 

صعود به قله شاه کوه

شاه کوه اصفهان  : با ارتفاع ۲۴۱۸ متر از سطح دریا در جنوب شهر اصفهان قرار دارد. خط الرس شاهکوه از گردنه لاشتر تا گردنه آبنیل در جنوب شرقی منطقه فلارجان ادامه دارد که طول این خط الرس ۲۵ کیلومتر است. جاده اصفهان شهرضا این رشته کوه را از کوه کوه کلاه قاضی جدا میکند.برای صعود به این قله زیبا مسیر های متعددی وجود دارد که بهترین آن از طرف منطقه مرغ و جاده کنار پمپ بنزین مرغ می باشد . نکته مهم این که این کوه زیبا مسیر های دست به سنگ متعددی دارد که صعود از انها خالی از لطف نیست . ضمن این که عبور از خط الراس این رشته کوه زیبا نیز بسیار فنی و دلچسب میباشد . کلاهک عقاب نیز جایی مناسب برای فرود های تمرینی است . و در ادامه دیواره پلیس راه که مسیر های بسیاری گشایش شده و مکان خوبی برای سنگ نوردان اصفهانی و شهرستان های مبارکه و شهرضا است نیز به نوعی به این کوه زیبا متصل است . و مهم تر از همه این که این کوه برای کوهنوردان اصفهانی یک برنامه نیم روزه و یا یک روزه مفرح است . و شب مانی در این کوه زیبا بسیار جذاب می باشد . 

گزارش برنامه : روز جمعه 9 آذر ماه 97 برنامه صعود به قله شاه کوه با همنوردان قدیمی  و بیاد گذشته های دور برنامه ریزی شده بود . انجام این برنامه متاسفانه در هوایی آلوده اجرا شد که پس از گرفتن ارتفاع الودگی هوا کم شد ولی کوه های اطراف اصفهان در میان الودگی ناپدید شده بودند . که جای تاسف شدید داشت .

نمایی از شاه کوه 

  

 برای مشاهده بقیه عکسها ادامه مطلب را کلیک کنید 

---

 تصاویری از کل برنامه 

با آرزوی هوایی پاک 

بهداشت در کوهستان

شعر بهداشت محیطی

بهداشت محیط اگر رعایت گردد                       پاکی ز برای همه عادت گردد

با سبزه و گل و همت اهل زمین                      اندیشه آدمی سلامت گردد

 ------

بهداشت محیط کار و رفتار                               دارد به جهان بسی خریدار

آنان که جز آن رهی نپویند                               جان و تنشان مباد بیمار

 -------

بهداشت محیط خلق ایران                              با وحدت ما شده نمایان

پیشگیری ز درد و ناخوشی هاست                 این حافظ جسم و جان انسان

 -------

طبیعت سالم و پاکش قشنگ است            بشر با قهر آن در حال جنگ است.

ز جان  از بهر حفظ آن بکوشیم                 کز آن غافل شدن بسیار ننگ است.

 --------

فضای زندگی گر پاک باشد                          در آن نسل بشر چالاک باشد

کسی کو میهنش را دوست دارد                 سزد در حفظ آن بی باک باشد

آیا شستشوی ظروف در طی برنامه کوهنوردی واقعا" ضروری است؟

تمام غذاهایی که در طی مدت کوهنوردی صرف می کنید، به یک سوال ختم می شوند: آیا برای شستن آنها نیاز به جوشاندن آب می باشد یا صرفا" می توان پاکشان کرد؟ (یا لیسشان بزنید؟) قطعا" اینکه چگونه با این مسئله در منزل برخورد کنید، مشخص است. اما کمی چغر بودن گاهی مورد نیاز است. در تحقیقی که اخیرا" در مجله پزشکی محیط و Wilderness چاپ شده، اینگونه پیشنهاد می نماید که شستن دستها و وسایل آشپزی مهمتر از ضد عفونی آب جهت جلوگیری از عفونتهایی همچون میکروب ژیاردیا می باشد. اما در عین حال شستشو نیاز به زمان، انرژی و سوخت دارد و باعث ایجاد فاضلاب می شود. گاهی اوقات، ما به ته غشا گرفته ظرف نگاه می کنیم و از خود می پرسیم، آیا واقعا" نیازی به شستن این ظروف هست؟

73 درصد از خوانندگان مجله، در نظرخواهی سایت مجله بک پکر جواب آری داده اند و 27 درصد جواب نه!

اسهال کوهستان بسیار شایع اما قابل پیشگیری است. بخصوص در گروههای بزرگی که افراد با هم غذا را و ظرف غذا را تقسیم می کنند و در عین حال میکروبها را! چون بیشتر مصدومان از راه دهان عفونت را می گیرند و بررسی ها نشان می دهند که باکتری ها بسرعت در ظروف کثیف رشد می کنند، شستشو برای بهداشت ضروری می باشد. از طریق تهیه آنچه فقط تناول می کنیم، از تبدیل شدن ظرف پخت و پزمان به ظرفی لای گرفته جلوگیری کنیم. سپس ظرفها را در آب بسیار داغ بسابید تا ویروسها و میکروبها از بین بروند. در صورت استفاده از صابون، اطمینان حاصل کنید که سازگار با محیط طبیعی است و برای آبکشی نهایی از آب جوش استفاده کنید. پسماندها را با آب بیشتری مخلوط کنید و در محیط بیشتری پخش نمایید. این کار به نظر خسته کننده می آید ولی واقعا لازم است. 

 با اجرای صحیح و بهداشتی یه برنامه هر کوهنورد بایستی یک محیط بان دلسوز و یک رفتگر طبیعت باشد . با آلوده نکرده و باز گرداندن زباله های خود طبیعتی پاک را برای آینده گان بجا بگزاریم .

کوهستان پاکم آرزوست 

کوه شاهوار بکر و زیبا، تخریب چرا؟

دشت‌هایی چه فراخ‌!

کوه‌هایی چه بلند!

در «گلستانه» چه بوی علفی می‌آمد!

من در این آبادی‌، پی چیزی می‌گشتم‌:

پی خوابی شاید،

پی نوری‌، ریگی‌، لبخندی‌.

پشت تبریزی‌ها

غفلت پاکی بود، که صدایم می‌زد.

پای نی‌زاری ماندم‌، باد می‌آمد، گوش دادم‌:

چه کسی با من‌، حرف می‌زند؟

سوسماری لغزید.

راه افتادم‌.

یونجه‌زاری سر راه‌.

بعد جالیز خیار، بوته‌های گل رنگ

و فراموشی خاک‌.

لب آبی

گیوه ها را کندم‌، و نشستم‌، پاها در آب‌:

«من چه سبزم امروز

و چه اندازه تنم هوشیار است‌!

نکند اندوهی‌، سر رسد از پس کوه‌!

چه کسی پشت درختان است؟

هیچ‌، می‌چرخد گاوی در کرد.

ظهر تابستان است‌.

سایه ها می‌دانند، که چه تابستانی است‌.

سایه‌هایی بی‌لک‌،

گوشه‌ای روشن و پاک‌،

کودکان احساس‌! جای بازی این جاست‌.

زندگی خالی نیست‌:

مهربانی هست‌، سیب هست‌، ایمان هست‌.

آری تا شقایق هست‌، زندگی باید کرد.

در دل من چیزی است‌، مثل یک بیشۀ نور، مثل خواب دم صبح

و چنان بی‌تابم‌، که دلم می‌خواهد

بدوم تا ته دشت‌، بروم تا سر کوه‌.

دورها آوایی است‌، که مرا می‌خواند.»

"سهراب سپهری"

دلنوشته :

در سفری که یک ماه قبل به استان سمنان برای شرکت در همایش صعود قلم داشتم در برنامه صعود به قله شاهوار، تخریب منطقه از دامنه کوه زیبای شاهوار تا نزدیکی قله توجه همه را به خود جلب کرد .تردد ماشینهای سنگین ؛ بیلهای مکانیکی ؛ جاده سازی تا زیر قله ؛ ویرانی اکوسیستم و متواری کردن جانوران از منطقه ووووو....برای راه یابی به عمق کوه شاهوار جهت بیرون کشیدن بوکیست که خدا داند برای پر کردن جیب چه کسی؟؟؟؟ سکوت ما کوهنوردان و کوه نویسان خیانت بزرگی به تمام مردمان مهربان محلی است که با حضور ما کوهنوردان به منطقه از هیچ کمکی دریغ نمی کنند . و چون فریاد ما کوهنویسان در نوک تیز قلم است . بر آن شدم تا مطلبی هرچند کوچک ولی با فریادی بلند به گوش خوانندگان وبلاگم برسانم و با کند و کاو در مورد معدن بوکیست به مقاله زیر برخورد کردم که تقدیم مخاطبیان عزیزم میکنم باشد که روزی بتوانیم طبیعت را بکر به نسل های اینده بسپاریم .

شاه‌وار : بلندترین قله منطقه البرز شرقی، و در مرز استان‌های سمنان در گلستان قرار دارد. این کوه در شمال شهرستان شاهرود و شمال روستای نُکارمَن و شرق روستای تاش و در جنوب روستای سیاه مرزکوه جای گرفته‌است. شکل قله به صورت مخروط بزرگ خوابیده و صاف نمایان‌گر می‌باشد و فقط از طریق خط الرأس شمال شرقی به سایر ارتفاعات البرز شرقی می‌پیوندد.

استخراج "بوکسیت" از معدن شاهوار شاهرود و تأثیرات زیست‌ محیطی : یکی از استادیاران گروه زمین شناسی دانشگاه آزاد اسلامی شاهرود در مورد استخراج ماده معدنی بوکسیت از منطقه تاش در ارتفاعات کوه ۴۰۰۰ متری شاهوار شاهرود، یکی از مخاطرات را تخریب سنگ مخزن های آب کارستیک ارتفاعات شاهوار برشمرد.معدن بوکسیت تاش که به‌صورت روباز استخراج می‌شود با ایجاد انفجارهای بزرگ بار فوقانی سنگ معدن بوکست را که متأسفانه سنگ‌های آهکی به سن بیش از ۲۰۰ میلیون سال است تخریب می‌کنند تا در حفرات کارستیک این سنگ‌آهک به ماده معدنی بوکسیت برسندکل حوضه آبخیز شاهرود- بسطام با این سیستم زهکشی آب تغذیه شده و سفره های زیرزمینی دشت های شاهرود٬ مجن و پشت بسطام از این سیستم آبراهه ای تغذیه می شود لذا آب کل این حوضه آبخیز که از منشا بارش های سالانه هزاران ساله و ذخیره شدن آنها در سفره های آب زیرزمینی است از یک چنین ساز و کاری شکل گرفته است. سرچشمه و سرشاخه های این سیستم جمع آوری آب در حوضه آبخیز شاهرود- بسطام از ارتفاعات شمالی شاهرود– بسطام یعنی همان ارتفاعات شاهوار سرچشمه می گیرد و هرگونه دست کاری زمین در این سرشاخه ها دارای تأثیر مستقیمی بر منابع آب حوضه آبخیز شاهرود- بسطام دارد.» با توجه به نتایج آنالیز نمونه‌های بوکسیت معدن تاش برای تعیین عناصر کمیاب٬ مقادیر بعضی از فلزات سنگین نظیر سرب(Pb)٬ نیکل (Ni)٬ کرم (Cr)٬ آرسنیک (As)٬ در نمونه‌های بوکسیت تاش بالا است. بنابراین با فرایند استخراج بوکسیت از میان سنگ‌های آهکی و خرد کردن آنها عناصر فلزات سنگین نامبرده وارد منابع آبی مجاور ماده معدنی شده و از طریق سیستم زهکشی آب‌های ناحیه به سرتاسر حوضه آبخیز شاهرود-بسطام منتقل می‌شود. این فلزات سنگین دارای خطر بیماری‌زایی اثبات‌شده در مناطق مختلف دنیا است.شهر شاهرود به دلیل کمبود آب طرحی را در دست اجرا دارد که از منطقه قطری از آب های چشمه های حوضه آبخیز علی آباد گرگان به حوضه آبخیز شاهرود- بسطام منتقل کند. در حالی که با این تخریب وسیع در منطقه معدن بوکسیت تاش شیب توپوگرافی در مرز این حوضه آبخیز به سمت حوضه آبخیز علی آباد گرگان تغییر می کند و بخشی از منابع آبی متعلق به حوضه آبخیز شاهرود- بسطام در این مرز از این حوضه آبخیز جدا می شود و مشکل کمبود آب شهر شاهرود بیشتر خواهد شد.فلزات سنگین اگرچه که مقادیر اندکی دارند ولی برای اینکه سیستم دفعی انسان قادر به دفع آنها نیست٬ به صورت تجمعی در بدن انسان افزایش می یابد و نهایتا سبب بیماری در فرد می شود.استخراج سنگ معدن بوکسیت به روش معدن کاری روباز و با انفجار دوباره سبب تولید ریزگرد در منطقه می شود. ریزگردهایی که مقادیر زیادی اکسیدها و هیدروکسیدهای آلومینیوم دارند.

منبع : http://yon.ir/DbRag

تصویر زیبایی از کوه شاهوار و زشتی تخریب ( دریافت از اینترنت )

                                                                                                                                                                   

                                                                                                                                                                                             

برای مشاهده بقیه عکسها ادامه مطلب را کلیک کنید  

---

 ادامه تصاویر ( کلیه تصاویر دریافت از اینترنت ) 

                                                                    

                                        

                               

                                                                        

با آرزوی داشتن طبیعتی بکر برای آیندگان